SQAAF ચેકલીસ્ટ ભાગ-2 શૈક્ષણિક-સમજુતી અને પુરાવાનાં માર્ગદર્શન સાથે

 આ ચેકલિસ્ટને કેવી રીતે ભરવું અને તેના મુખ્ય મુદ્દાઓનો અર્થ શું થાય, તેની વિગતવાર સમજૂતી નીચે મુજબ છે:

👉 ફોર્મ કેવી રીતે ભરવું?

૧. કક્ષા (૦ થી ૩): જો કામગીરી બિલકુલ ન થતી હોય તો ૦, થોડી થતી હોય તો ૧, સારી હોય તો ૨, અને જો ઉત્કૃષ્ટ (ખૂબ સરસ) આયોજન હોય તો ૩ ના ખાનામાં ટીક (✔) કરો.

૨. આધાર ચકાસણી (હા/ના): તે કામગીરીના લેખિત પુરાવા કે રજીસ્ટર શાળા પાસે ઉપલબ્ધ હોય તો 'હા' માં અને ન હોય તો 'ના' ના ખાનામાં ટીક કરવાનું રહેશે.

----------------------------------------------------------------------------------

 દરેક મુદ્દાની વિગતવાર સમજૂતી (શું ચેક કરવાનું છે?)

મુખ્ય ક્ષેત્ર 1 અધ્યયન અનેઅધ્યાપન  ૧થી૨૫

૧. NEP 2020 અને SCF ની અભિમુખતા

* સમજૂતી: શાળામાં નવું શિક્ષણ માળખું અને નવી શિક્ષણ નીતિ (NEP 2020) ના નિયમો સમજાયા છે કે નહીં, અને તે મુજબ ભણાવવામાં આવે છે કે નહીં તેની ચકાસણી.

* પુરાવા: શાળા આ બંને નીતિઓ અનુસાર બાળકોની ક્ષમતા અને અધ્યયન નિષ્પત્તિઓ (શીખવાના પરિણામો) પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે કે નહીં.શાળામાં આ અંગેની કોઈ તાલીમ કે મિટિંગ થઈ છે કે નહીં તેની નોંધ.

 ૨. વાર્ષિક અભ્યાસક્રમ અને પ્રવૃત્તિ આયોજન 

* સમજૂતી: જૂનથી એપ્રિલ મહિના સુધી કયા મહિનામાં કેટલો સિલેબસ પૂરો કરવો અને કઈ સ્પર્ધા કે પ્રવૃત્તિઓ કરવી, તેનું લેખિત આયોજન હોવું જોઈએ.

* પુરાવા: વર્ષની શરૂઆતમાં બનાવેલું વાર્ષિક આયોજન (Annual Plan) અને પ્રવૃત્તિઓનું કેલેન્ડર.

-----------------------------------------------------------------------------------

પેટા ક્ષેત્ર-વર્ગકાર્ય માટેનું આયોજન અને પૂર્વ તૈયારી 

૩. શિક્ષકો દ્વારા દૈનિક આયોજનપોથીનો નિભાવ

* સમજૂતી: શિક્ષકે વર્ગખંડમાં જતા પહેલાં આજે કયો પાઠ અને કયો મુદ્દો ભણાવવાનો છે, તેની રોજેરોજની એડવાન્સ નોંધ ડાયરીમાં કરેલી હોવી ફરજિયાત છે.

* પુરાવા: બધા શિક્ષકોની વ્યક્તિગત દૈનિક આયોજનપોથી (Lesson Diary).

 ૪. દૈનિક આયોજનમાં અધ્યયન નિષ્પત્તિકેન્દ્રી નોંધ

* સમજૂતી: માત્ર પાઠનું નામ લખવું પૂરતું નથી. શિક્ષકે ડાયરીમાં સ્પષ્ટ લખવું પડશે કે આ પાઠ ભણ્યા પછી વિદ્યાર્થી કઈ ક્ષમતા (જેમ કે- સરવાળા કરતા શીખશે, કવિતા ગાઈ શકશે વગેરે) મેળવશે.

* પુરાવા: ડાયરીમાં લખેલા અધ્યયન મુદ્દા અને અધ્યયન નિષ્પત્તિઓ (Learning Outcomes).

૫. આચાર્ય / સુપરવાઇઝર દ્વારા દૈનિક આયોજનપોથીની ચકાસણી

* સમજૂતી: આચાર્યશ્રીએ દર અઠવાડિયે કે નિયમિત સમયે શિક્ષકોની ડાયરી તપાસીને પોતાના હસ્તાક્ષર અને જરૂરી માર્ગદર્શન આપેલું હોવું જોઈએ.

* પુરાવા: આયોજનપોથીમાં આચાર્ય (Principal) અથવા સુપરવાઇઝરની સહી (Signature) અને તારીખ.

-----------------------------------------------------------------------------------

પેટા ક્ષેત્ર-વર્ગખંડ વ્યવસ્થા અને ભાવાવરણ 

૬. હકારાત્મક વર્ગખંડ ભાવાવરણ

* પુરાવા: વર્ગખંડની પ્રત્યક્ષ મુલાકાત (Observation).

* સમજૂતી: વર્ગખંડમાં બાળકો ડર વગર પ્રશ્નો પૂછી શકતા હોવા જોઈએ. શિક્ષક અને વિદ્યાર્થી વચ્ચેનો વ્યવહાર સ્નેહપૂર્ણ અને પ્રોત્સાહિત કરનારો હોવો જોઈએ. કોઈ પણ બાળકને માનસિક કે શારીરિક ત્રાસ ન મળવો જોઈએ.

-----------------------------------------------------------------------------------

પેટા ક્ષેત્ર =અધ્યયન-અધ્યાપન પ્રક્રિયા 

 ૭. વર્ગકાર્ય માટે જરૂરી અધ્યયન-અધ્યાપન સામગ્રી સાથે વર્ગપ્રવેશ:

* સમજૂતી: શિક્ષક જ્યારે વર્ગમાં ભણાવવા જાય ત્યારે તે વિષયને અનુરૂપ પૂર્વતૈયારી અને શૈક્ષણિક સાધનો સાથે જાય છે કે નહીં.

   * જરૂરી પુરાવા: દૈનિક આયોજન પોથી (શિક્ષક ડાયરી), શિક્ષક આવૃત્તિ અને જે તે એકમ માટે તૈયાર કરેલ ટીચિંગ લર્નિંગ મટીરીયલ (TLM).

८. શિક્ષક દ્વારા વિદ્યાર્થીઓને અધ્યયન માટે તત્પર બનાવવાનો પ્રયાસ:

* સમજૂતી: પાઠની શરૂઆતમાં વિદ્યાર્થીઓનું ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવા માટે કરાતી પ્રવૃત્તિ (વિષયાભિમુખ).

   * જરૂરી પુરાવા: શિક્ષક ડાયરીમાં નોંધેલી વિષયાભિમુખની પ્રવૃત્તિઓ જેવી કે વાર્તા, ગીત, કોયડો કે પૂર્વજ્ઞાન આધારિત પ્રશ્નોતરી.

૯. અધ્યયન નિષ્પત્તિકેન્દ્રી વર્ગકાર્ય:

* સમજૂતી: શિક્ષણ કાર્ય માત્ર પાઠ્યપુસ્તક પૂરું કરવા માટે નહીં, પરંતુ જે તે ધોરણ અને વિષયની નિયત 'અધ્યયન નિષ્પત્તિઓ' (Learning Outcomes) સિદ્ધ થાય તે રીતે થાય છે કે નહીં.

 * જરૂરી પુરાવા: અધ્યયન નિષ્પત્તિઓનો ચાર્ટ અથવા નોંધપોથી, અને જે તે નિષ્પત્તિ આધારિત કરાવેલી પ્રવૃત્તિઓનું આયોજન.

 ૧૦. વર્ગકાર્ય દરમિયાન રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ (NEP) 2020 સૂચિત પદ્ધતિઓનો ઉપયોગ:

* સમજૂતી: નવી શિક્ષણ નીતિ અનુસાર ગોખણપટ્ટીને બદલે પ્રવૃત્તિ આધારિત, રમત-ગમત આધારિત કે અનુભવાત્મક શિક્ષણ આપવું.

   * જરૂરી પુરાવા: વર્ગખંડમાં NEP ૨૦૨૦ ની ગાઇડલાઇન મુજબ કરાવેલી પ્રવૃત્તિઓના ફોટોગ્રાફ્સ, પ્રોજેક્ટ કાર્ય કે રમતોનું આયોજન.

 ૧૧. વર્ગકાર્ય દરમિયાન સહપાઠી-સહભાગી અધ્યયનની તક:

* સમજૂતી: વિદ્યાર્થીઓ જૂથમાં (Group work) અથવા જોડીમાં (Peer learning) એકબીજા પાસેથી શીખે તેવી તકો પૂરી પાડવી.

 * જરૂરી પુરાવા: જૂથ કાર્યનું આયોજન, જૂથમાં બનાવેલા ચાર્ટ, મોડલ અથવા પ્રોજેક્ટ્સ.

 ૧૨. વર્ગકાર્યમાં આંતરવિષય અનુબંધ:

* સમજૂતી: એક વિષય ભણાવતી વખતે તેને બીજા વિષય સાથે સાંકળવો (ઉદાહરણ તરીકે: ગુજરાતીના પાઠમાં આવતી ભૌગોલિક જગ્યાને સામાજિક વિજ્ઞાન સાથે અથવા ગણતરીને ગણિત સાથે જોડવી).

   * જરૂરી પુરાવા: શિક્ષક ડાયરીમાં આંતરવિષય અનુબંધ (Cross-curricular link) અંગે દર્શાવેલું આયોજન.

 ૧૩. યોગ્ય અધ્યયન-અધ્યાપન સામગ્રી (TLM)નો ઉપયોગ:

* સમજૂતી: પાઠને સરળ બનાવવા ચાર્ટ, ફ્લેશ કાર્ડ, મોડલ કે ડિજિટલ સાધનોનો પ્રત્યક્ષ ઉપયોગ કરવો.

   * જરૂરી પુરાવા: વર્ગખંડના ખૂણામાં સજાવેલા ટીએલએમ (TLM Corner), સાધન સામગ્રી ઈસ્યુ રજિસ્ટર અથવા ઉપયોગના ફોટોગ્રાફ્સ.

 ૧૪. શિક્ષક દ્વારા પૂછાતા પ્રશ્નો:

* સમજૂતી: વર્ગમાં માત્ર એકતરફી શિક્ષણ ન હોવું જોઈએ. શિક્ષક વિદ્યાર્થીઓને વિચારતા કરે તેવા ઉચ્ચ વૈચારિક સ્તરના પ્રશ્નો પૂછે છે કે નહીં.

   * જરૂરી પુરાવા: પાઠ આયોજનમાં અગાઉથી વિચારેલા પ્રશ્નોની યાદી (જ્ઞાન, સમજ, ઉપયોજન આધારિત પ્રશ્નો).

૧૫. વિદ્યાર્થીઓની સમાન ભાગીદારીની સુનિશ્ચિતતા:

* સમજૂતી: વર્ગના માત્ર હોશિયાર વિદ્યાર્થીઓ જ નહીં, પણ પાછળ બેસતા કે ધીમી ગતિએ શીખતા બાળકો સહિત તમામ બાળકો પ્રક્રિયામાં જોડાય.

   * જરૂરી પુરાવા: પ્રવૃત્તિ દરમિયાન તમામ બાળકોની સહભાગીદારી દર્શાવતું જૂથ વર્ગીકરણ રજિસ્ટર કે પ્રવૃત્તિ નોંધ.

------------------------------------------------------------------------------------------------------------

 ૨. પેટાક્ષેત્ર: રચનાત્મક મૂલ્યાંકન (ક્રમ ૧૬ થી ૧૯)

 ૧૬. વર્ગકાર્ય દરમિયાન શિક્ષક દ્વારા સતત મૂલ્યાંકન:

* સમજૂતી: પાઠ પૂરો થાય ત્યારે જ નહીં, પણ ભણાવતી વખતે જ બાળક કેટલું શીખ્યું તેની સતત તપાસ (Continuous Assessment).

 * જરૂરી પુરાવા: શિક્ષકની પર્સનલ ઓબ્ઝર્વેશન ડાયરી, વર્ગ દરમિયાન લીધેલી ટૂંકી મૌખિક કે લેખિત કસોટીઓની નોંધ.

૧૭. રચનાત્મક મૂલ્યાંકનમાં વિવિધ પ્રયુક્તિઓનો ઉપયોગ:

* સમજૂતી: મૂલ્યાંકન માટે માત્ર પેન-પેપર ટેસ્ટ નહીં, પણ અવલોકન, પ્રશ્નોત્તરી, સ્વનિરીક્ષણ, રમત વગેરે જેવી જુદી જુદી પદ્ધતિઓ અપનાવવી.

  * જરૂરી પુરાવા: પત્રક-A (રચનાત્મક મૂલ્યાંકન પત્રક), ચેકલિસ્ટ, વિદ્યાર્થીઓની પ્રોફાઇલ અથવા પોર્ટફોલિયો.

૧૮. (તાસના અંતે) વર્ગમાં થયેલ કાર્ય પર અનુચિંતન:

* સમજૂતી: તાસ (Period) પૂરો થયા પછી શિક્ષક પોતે વિચારે કે આજે વર્ગમાં શું સારું રહ્યું અને ક્યાં સુધારાની જરૂર છે (Self-reflection).

   * જરૂરી પુરાવા: શિક્ષક ડાયરીના અંતે અથવા અલગથી રાખવામાં આવેલી 'અનુચિંતન નોંધ' (Reflection Diary).

 ૧૯. (તાસના અંતે) શિક્ષક દ્વારા વિદ્યાર્થીઓનું મૂલ્યાંકન:

* સમજૂતી: તાસ પૂરો થતાં છેલ્લી ૫-૧૦ મિનિટમાં આજના દિવસના શિક્ષણ કાર્યની ચકાસણી કરવી.

   * જરૂરી પુરાવા: વિદ્યાર્થીઓની સ્વાધ્યાયપોથી/નોંધપોથીમાં શિક્ષકે કરેલી તપાસણી (સહી-શેરો), ફ્લેશ કાર્ડ આધારિત ઝડપી મૂલ્યાંકન રેકોર્ડ.

* ૨૦: (એકમના અંતે) શિક્ષક દ્વારા વિદ્યાર્થીઓનું મૂલ્યાંકન

* સમજૂતી: દરેક પ્રકરણ કે એકમ પૂરો થાય ત્યારે વિદ્યાર્થીએ કેટલું શીખ્યું તેની કસોટી લેવી.

   * જરૂરી પુરાવા: એકમ કસોટી રજિસ્ટર, ગુણ પત્રક (માર્કશીટ), વિદ્યાર્થીઓની ઉત્તરવહીઓ (ટેસ્ટ બુક) અને સતત અને સર્વગ્રાહી મૂલ્યાંકન (SCE) પત્રકો.

*  ૨૧: રચનાત્મક મૂલ્યાંકનને આધારે શિક્ષક દ્વારા વિદ્યાર્થીઓને પ્રતિપોષણ 

* સમજૂતી: વિદ્યાર્થીની ભૂલો સુધારવા માટે શિક્ષકે તેને આપેલું માર્ગદર્શન.

  * જરૂરી પુરાવા: વિદ્યાર્થીઓની નોટબુક કે કસોટી પત્રકમાં શિક્ષકે લખેલી સુધારાત્મક નોંધ (જેમ કે: "અક્ષર સુધારો", "ફરીથી ગણો" વગેરે) અને ઉપચારાત્મક કાર્ય (Remedial work) નું રજિસ્ટર.

* ૨૨: રચનાત્મક મૂલ્યાંકન આધારિત અનુકાર્ય

* સમજૂતી: મૂલ્યાંકન પછી નબળા વિદ્યાર્થીઓ માટે લેવાયેલા પગલાં.

   * જરૂરી પુરાવા: કચાશ ધરાવતા (નબળા) વિદ્યાર્થીઓની યાદી અને તેમના માટે લીધેલા વિશેષ વર્ગો કે પ્રવૃત્તિઓનું આયોજન/રજિસ્ટર.

  આચાર્ય/સુપરવાઇઝર દ્વારા વર્ગખંડ અવલોકન 

*  ૨૩: નિયમિત વર્ગખંડ અવલોકન

* સમજૂતી: આચાર્ય કે સુપરવાઇઝર દ્વારા શિક્ષકોના શિક્ષણ કાર્યનું રૂબરૂ નિરીક્ષણ.

* જરૂરી પુરાવા: આચાર્યનું વર્ગ નિરીક્ષણ રજિસ્ટર (Class Observation Register) જેમાં તારીખ અને સમય સાથે નોંધ હોય.

*  ૨૪: શિક્ષકોને પ્રતિપોષણ

* સમજૂતી: અવલોકન બાદ આચાર્ય દ્વારા શિક્ષકને તેમની ભણાવવાની પદ્ધતિ સુધારવા આપેલી સૂચનાઓ.

* જરૂરી પુરાવા: વર્ગ નિરીક્ષણ રજિસ્ટરમાં શિક્ષકની સહી સાથે આચાર્યએ લખેલી માર્ગદર્શક નોંધ કે સૂચનો.

* ૨૫: પ્રતિપોષણના આધારે શિક્ષકોના વર્ગકાર્યમાં ગુણાત્મક સુધારણા

* સમજૂતી: આચાર્યના સૂચન પછી શિક્ષકના કાર્યમાં આવેલો સુધારો.

* જરૂરી પુરાવા: શિક્ષકની દૈનિક નોંધપોથી (Lesson Plan Book) માં કરાયેલા ફેરફારો અને ટીચિંગ લર્નિંગ મટીરીયલ (TLM) નો ઉપયોગ.

૩. મુખ્યક્ષેત્ર ૨: મૂલ્યાંકન 

(પ્રારંભિક સાક્ષરતા અને સંખ્યાજ્ઞાન - FLN) 

* ૨૬, ૨૭, ૨૮: વાંચન, લેખન અને ગણન

* સમજૂતી: પાયાના કૌશલ્યોમાં વિદ્યાર્થીઓની ધોરણવાર (કક્ષા ૦, ૧, ૨, ૩) ક્ષમતા ચકાસવી.

* જરૂરી પુરાવા: FLN (નિપુણ ભારત) અંતર્ગત નિભાવવાના થતા વાંચન-લેખન-ગણન મૂલ્યાંકન પત્રકો, વિદ્યાર્થી પ્રોફાઇલ અને પાયાની ક્ષમતા ચકાસણીની તાજેતરની ગુણ નોંધણણી 

*૨૯: વિદ્યાર્થીઓ દ્વારા વિષયોની નોંધપોથીઓ/અન્ય પોથીઓમાં લેખન

* સમજૂતી: વિદ્યાર્થીઓએ પોતાની નોટબુક કે સ્વાધ્યાયપોથીમાં કરેલું ગૃહકાર્ય અને વર્ગકાર્ય.

   * જરૂરી પુરાવા: વિદ્યાર્થીઓની તમામ વિષયની વર્ગકાર્ય/ગૃહકાર્યની નોટબુક્સ અને સરકાર તરફથી મળેલી સ્વાધ્યાયપોથીઓ (પૂરેલી સ્થિતિમાં).

 ૩૦: શિક્ષકો દ્વારા વિષયોની નોંધપોથીઓ/અન્ય પોથીઓની ચકાસણી

* સમજૂતી: શિક્ષકે વિદ્યાર્થીઓનું લેખન કાર્ય નિયમિત તપાસ્યું છે કે નહીં.

* જરૂરી પુરાવા: વિદ્યાર્થીઓની નોટબુક અને સ્વાધ્યાયપોથીઓમાં શિક્ષકની સહી (લાલ પેનથી ચેકિંગ), તારીખ અને સુધારાની નોંધ.

 પેટાક્ષેત્ર: ત્રિમાસિક કસોટીઓ (Quarterly Exams / PAT)

 31. ત્રિમાસિક કસોટીઓની ઉત્તરવહીઓની ચકાસણી:

* સમજૂતી: વિદ્યાર્થીઓએ આપેલી સામયિક કસોટીઓ (એકમ કસોટી/ત્રિમાસિક પરીક્ષા) ના પેપર શિક્ષકો દ્વારા બરાબર ચકાસવામાં આવ્યા છે કે નહીં.

   * જરૂરી પુરાવા: વિદ્યાર્થીઓની લખેલી અને શિક્ષકે લાલ પેનથી તપાસેલી મૂળ ઉત્તરવહીઓ (પૂરવણીઓ/ટેસ્ટ બુક).

32. ત્રિમાસિક કસોટીઓના પરિણામોને આધારે ઉપચારાત્મક કાર્ય:

* સમજૂતી: કસોટીમાં જે વિદ્યાર્થીઓ જે તે વિષય કે કચાસવાળા મુદ્દામાં નબળા જણાયા હોય, તેમના માટે શિક્ષકે અલગથી શું સુધારાત્મક કે પૂરક શિક્ષણ કાર્ય (Remedial work) કર્યું છે.

   * જરૂરી પુરાવા: ઉપચારાત્મક કાર્ય રજિસ્ટર, જેમાં નબળા વિદ્યાર્થીઓની યાદી, કયા કૌશલ્યમાં કચાસ હતી અને તે દૂર કરવા કરેલી પ્રવૃત્તિઓની નોંધ હોય.

 33. ત્રિમાસિક કસોટીઓના પરિણામોની વાલીઓને જાણ:

* સમજૂતી: બાળકની પ્રગતિ કે માર્ક્સ વિશે તેના માતા-પિતાને માહિતગાર કરવામાં આવ્યા છે કે નહીં.

 * જરૂરી પુરાવા: વાલી મીટિંગ (SMC/PTA) નું મિનિટ બુક/રજિસ્ટર, વિદ્યાર્થીની ડાયરીમાં વાલીની સહી, અથવા પરિણામ પત્રકમાં વાલીની સહી.

* 34 & 35. ત્રિમાસિક કસોટી 1 માં ગુણ અને કસોટી 2 માં ગુણ:

* સમજૂતી: આ કસોટીઓમાં મેળવેલા માર્ક્સનો રેકોર્ડ રાખવો.

   * જરૂરી પુરાવા: ગુણ પત્રક (Marksheet/Result Register) અથવા ઓનલાઇન પોર્ટલ (SwiftChat કે standard portal) પર અપલોડ કરેલા ગુણનો રેકોર્ડ.

 2. પેટાક્ષેત્ર: શાળાકીય પરીક્ષાઓ (સત્રાંત કસોટીઓ, પ્રથમ, દ્વિતીય અને વાર્ષિક પરીક્ષા)

 36. શાળાકીય પરીક્ષાઓની ઉત્તરવહીઓની ચકાસણી:

* સમજૂતી: પ્રથમ સત્રાંત અને વાર્ષિક પરીક્ષાના પેપરોની યોગ્ય તપાસણી.

 * જરૂરી પુરાવા: વિદ્યાર્થીઓની તપાસેલી સત્રાંત પરીક્ષાની ઉત્તરવહીઓ.

37. પરિણામપત્રકમાં ગુણની નોંધ:

* સમજૂતી: પરીક્ષા લેવાયા બાદ તેના ગુણ સત્તાવાર રજિસ્ટરમાં ચડાવેલા હોવા જોઈએ.

   * જરૂરી પુરાવા: મુખ્ય પરિણામ રજિસ્ટર (શાળા પ્રગતિ પત્રક રજિસ્ટર).

 38. શાળાકીય પરીક્ષાઓના પરિણામોની વાલીઓને જાણ:

* સમજૂતી: સત્રાંત અને વાર્ષિક પરીક્ષાના પરિણામની વાલીઓને રૂબરૂ બોલાવીને જાણ કરવી.

   * જરૂરી પુરાવા: પરિણામ વિતરણ દિવસ (Result Day) નું રજિસ્ટર, વાલીઓની હાજરી અને સહીઓ ધરાવતું પત્રક.

 39. શાળાકીય પરીક્ષાઓનું સરેરાશ પરિણામ:

* સમજૂતી: આખી શાળાનું કે વર્ગવાર સરેરાશ પરિણામ (Average Result) કેવું રહ્યું તેનું વિશ્લેષણ.

* જરૂરી પુરાવા: પરિણામ વિશ્લેષણ પત્રક (Result Analysis Charts/Data), જેમાં કેટલા ટકા વિદ્યાર્થીઓ કયા ગ્રેડમાં આવ્યા તેની ગણતરી હોય.

3. પેટાક્ષેત્ર: વિદ્યાર્થીઓનું સર્વગ્રાહી મૂલ્યાંકન (CCE)

40. સર્વગ્રાહી પ્રગતિ પત્રક (HPC) નો અમલ:

* સમજૂતી: હોલિસ્ટિક પ્રોગ્રેસ કાર્ડ (Holistic Progress Card) જેમાં બાળકના ભણતરની સાથે તેની અન્ય પ્રવૃત્તિઓનું પણ મૂલ્યાંકન થાય છે, તેનો યોગ્ય અમલ થાય છે કે નહીં.

 * જરૂરી પુરાવા: દરેક વિદ્યાર્થીનું ભરેલું નવું સર્વગ્રાહી પ્રગતિ પત્રક (HPC કાર્ડ).

 41. સર્વગ્રાહી પ્રગતિ પત્રકનો વિદ્યાર્થીના સર્વાંગી વિકાસ માટે ઉપયોગ:

* સમજૂતી: માત્ર કાર્ડ ભરી દેવું પૂરતું નથી, તેના આધારે બાળકની ખૂબીઓ અને ખામીઓ જાણીને તેના વ્યક્તિત્વ વિકાસ માટે શિક્ષકે શું આયોજન કર્યું.

 * જરૂરી પુરાવા: શિક્ષકની ડાયરીમાં નોંધ, બાળકના પ્રોટોફોલિયો (Portfolio), ઇતર પ્રવૃત્તિઓ (રમતગમત, ચિત્ર, વક્તૃત્વ) ના આયોજન અને ભાગીદારીના રેકોર્ડ્સ.

પેટાક્ષેત્ર: બોર્ડની પરીક્ષાઓમાં શાળાનું પ્રદર્શન (ક્રમ ૪૨ થી ૪૪)

આ વિભાગમાં ધોરણ-૧૦ અને ધોરણ-૧૨ ની બોર્ડ પરીક્ષાઓના આધારે શાળાના દેખાવનું મૂલ્યાંકન થાય છે.

 ૪૨. બોર્ડની પરીક્ષાઓમાં શાળાનું સરેરાશ પરિણામ: શાળાનું ઓવરઓલ બોર્ડનું પરિણામ કેટલું આવ્યું તે.

 ૪૩. બોર્ડની પરીક્ષાઓમાં જિલ્લાના પરિણામની સાપેક્ષે શાળાનું પરિણામ: આખા જિલ્લાના સરેરાશ પરિણામ કરતા તમારી શાળાનું પરિણામ ઊંચું છે કે નીચું તેની સરખામણી.

 ૪૪. બોર્ડની પરીક્ષાઓમાં રાજ્યના પરિણામની સાપેક્ષે શાળાનું પરિણામ: સમગ્ર ગુજરાત રાજ્યના સરેરાશ પરિણામની સરખામણીમાં શાળાનું પ્રદર્શન.

જરૂરી પુરાવા (Evidence Required):

   1. છેલ્લા વર્ષનું ગુજરાત માધ્યમિક અને ઉચ્ચતર માધ્યમિક શિક્ષણ બોર્ડ (GSEB) દ્વારા જાહેર કરાયેલું શાળાનું સત્તાવાર ગુણપત્રક/પરિણામ પત્રક (School Result Ledger).

   2. બોર્ડ દ્વારા આપવામાં આવતી પરિણામ વિશ્લેષણ પુસ્તિકા (Result Booklet) અથવા પ્રેસ નોટ, જેમાં જિલ્લા વાર અને રાજ્ય વાર પરિણામની ટકાવારી દર્શાવેલી હોય.

 પેટાક્ષેત્ર: રાજ્ય કક્ષાએ લેવાતી પરીક્ષાઓમાં પ્રદર્શન (ક્રમ ૪૫ થી ૪૮)

આ વિભાગમાં વિવિધ સ્પર્ધાત્મક કે પ્રવેશ પરીક્ષાઓમાં શાળાના બાળકોએ કેટલી ભાગીદારી કરી અને કેવું પ્રદર્શન કર્યું તે જોવાય છે.

* ૪૫ અને ૪૬. કોમન એલિજિબિલિટી ટેસ્ટ (CET) માં ભાગીદારી અને પ્રદર્શન: 

ધોરણ-૫ કે ધોરણ-૮ ના બાળકો માટે સરકાર દ્વારા લેવાતી જ્ઞાનસેતુ કે અન્ય મોડેલ શાળાઓમાં પ્રવેશ માટેની કોમન એલિજિબિલિટી ટેસ્ટ.

* ૪૭ અને ૪૮. મુખ્યમંત્રી જ્ઞાન સાધના મેરીટ સ્કોલરશીપ (CGMS) પરીક્ષામાં ભાગીદારી અને પ્રદર્શન:

 ધોરણ-૮ ના તેજસ્વી વિદ્યાર્થીઓ માટે સરકારની [મુખ્યમંત્રી જ્ઞાન સાધના સ્કોલરશીપ યોજના]

જરૂરી પુરાવા (Evidence Required):

  1. શાળામાંથી પરીક્ષા આપવા માટે ફોર્મ ભરનારા વિદ્યાર્થીઓની રજીસ્ટ્રેશન યાદી/એપ્લિકેશન ફોર્મ (Nominal Roll List).

   2. પરીક્ષા આપનાર વિદ્યાર્થીઓના હોલ ટિકિટ (Admit Cards) ની નકલ.

   3. આ પરીક્ષાઓના ઓનલાઈન પોર્ટલ પરથી ડાઉનલોડ કરેલું શાળાનું પરિણામ પત્રક (Result Summary) અને જો કોઈ વિદ્યાર્થી મેરિટમાં સિલેક્ટ થયો હોય તો તેનો એલોટમેન્ટ લેટર (Allotment Letter). 

 પેટાક્ષેત્ર: પરખ રાષ્ટ્રીય સર્વેક્ષણ અને ગુજરાત સિદ્ધિ સર્વેક્ષણ (GAS) (ક્રમ ૪૯ થી ૫૦)

વિદ્યાર્થીઓનું શૈક્ષણિક સ્તર (Learning Outcomes) ચકાસવા માટે કેન્દ્ર અને રાજ્ય સરકાર દ્વારા લેવાતા અચીવમેન્ટ સર્વેની વિગતો અહીં ભરવાની હોય છે.

* ૪૯. રાષ્ટ્રીય અને રાજ્ય કક્ષાના સિદ્ધિ સર્વેક્ષણ માટેની અભિમુખતા અને શાળાકીય પ્રવૃત્તિઓમાં જોડાણ:

 નેશનલ અચીવમેન્ટ સર્વે (NAS/PARAKH) કે ગુજરાત સિદ્ધિ સર્વેક્ષણ (GAS) ની પરીક્ષા માટે શાળાએ બાળકોને કેવી તૈયારી કરાવી, મોક ટેસ્ટ લીધી કે કેમ તેની વિગત.  

* ૫૦. રાષ્ટ્રીય અને રાજ્ય કક્ષાના સિદ્ધિ સર્વેક્ષણના પરિણામ આધારિત અનુકાર્ય: 

આ સર્વેક્ષણનું જે પરિણામ આવ્યું, તેમાંથી જે નબળા મુદ્દાઓ (Learning Gaps) જણાયા, તેને સુધારવા માટે શાળાના શિક્ષકોએ કેવા ઉપચારાત્મક કાર્યો (Remedial Teaching) કર્યા તેનું ફોલો-અપ.

*જરૂરી પુરાવા (Evidence Required):

   1. શાળામાં લીધેલી પ્રેક્ટિસ ટેસ્ટ કે મોક ટેસ્ટના માર્કસ ધરાવતું ટેસ્ટ રજીસ્ટર/પત્રક.

   2. શિક્ષકો દ્વારા તૈયાર કરાયેલું ઉપચારાત્મક કાર્ય રજીસ્ટર (Remedial Work Register) જેમાં નબળા વિદ્યાર્થીઓ માટે લીધેલા વધારાના ક્લાસ કે પ્રવૃત્તિઓની નોંધ હોય.

   3. સરકાર દ્વારા ઇસ્યુ કરાયેલો શાળાનો NAS કે GAS નો રિપોર્ટ કાર્ડ (School Report Card). 

આ ચિત્ર પ્રાથમિક શાળાઓના મૂલ્યાંકન માટેની ગુણોત્સવ બાહ્ય મૂલ્યાંકન તપાસ ચેકલિસ્ટ (Gunotsav Evaluation Checklist) નું પૃષ્ઠ છે. તેમાં મુખ્યત્વે બે પેટાક્ષેત્રોના મુદ્દાઓ (ક્રમ 51 થી 62) આપેલા છે. આ દરેક માપદંડ શાળાની કામગીરીનું સ્તર (0 થી 3 ગુણ) અને ચકાસણી (હા/ના) દર્શાવે છે. [1] 

પેટાક્ષેત્ર: શાળા નેતૃત્વ અને માનવ સંસાધન

51. લોકશાહી નિર્ણય પ્રક્રિયા:

* સમજ: શાળાના નિર્ણયોમાં માત્ર આચાર્ય નહીં પણ તમામ સ્ટાફ અને સમિતિઓની સહમતી લેવાય છે કે નહીં.

 * જરૂરી પુરાવા: SMC બેઠક મિનિટ્સ બુક, સ્ટાફ મીટિંગ રજિસ્ટર, અને વિવિધ નિર્ણયોના ઠરાવો.

 52. શાળા સ્ટાફ મિટિંગ:

* સમજ: શાળામાં નિયમિત સ્ટાફ મિટિંગનું આયોજન થાય છે કે નહીં.

 * જરૂરી પુરાવા: સ્ટાફ મિટિંગ રજિસ્ટર/રોજનિશી જેમાં લીધેલા નિર્ણયો અને હાજર સ્ટાફની સહી હોય.

53. સહભાગિતા અને સહિયારી જવાબદારીને પ્રોત્સાહન:

* સમજ: શાળાના કાર્યો કે ઉત્સવોમાં દરેક શિક્ષકને અલગ-અલગ ફરજો સોંપીને કામ વહેંચવામાં આવે છે કે નહીં.

* જરૂરી પુરાવા: કામગીરી વહેંચણી ઓર્ડર બુક અથવા ફરજ વહેંચણી પત્રક/નોટિસ બુક.

 54. સતત વ્યાવસાયિક વિકાસ (CPD) - તાલીમના સંદર્ભમાં:

* સમજ: શિક્ષકો પોતાના જ્ઞાનવર્ધન માટે CRC, BRC કે DIET દ્વારા યોજાતી તાલીમોમાં ભાગ લે છે કે નહીં.

 * જરૂરી પુરાવા: તાલીમ રજિસ્ટર, ઓનલાઇન નિષ્ઠા કે અન્ય તાલીમના પ્રમાણપત્રો (Certificates) અને તાલીમ ઓર્ડર ફાઇલ.

 55. સતત વ્યાવસાયિક વિકાસ (CPD) - શૈક્ષણિક કે વ્યાવસાયિક લાયકાતમાં વૃદ્ધિના સંદર્ભમાં:

* સમજ: નોકરી દરમિયાન શિક્ષકોએ પોતાની શૈક્ષણિક લાયકાત (જેમ કે BA, MA, B.Ed) માં વધારો કર્યો છે કે નહીં.

 * જરૂરી પુરાવા: શિક્ષકોની લાયકાત વધારવાની મંજૂરી ફાઇલ અને નવી મેળવેલી ડીગ્રીની માર્કશીટ/પ્રમાણપત્રોની નકલ.

56. સતત વ્યાવસાયિક વિકાસ (CPD) - શૈક્ષણિક/વ્યાવસાયિક વિકાસ સંબંધિત પ્રવૃત્તિઓ/કાર્યક્રમોમાં ભાગીદારીના સંદર્ભમાં:

* સમજ: શૈક્ષણિક સેમિનારો, ઇનોવેશન ફેસ્ટિવલ કે મોડ્યુલ લેખન જેવી પ્રવૃત્તિઓમાં શિક્ષકો ભાગ લે છે કે કેમ.

   * જરૂરી પુરાવા: ભાગ લીધેલ સેમિનાર/ઇનોવેશનના પ્રમાણપત્રો અને ફોટોગ્રાફ્સ સાથેનો પ્રવૃત્તિ અહેવાલ. [2] 

 57. શિક્ષકોમાં પારસ્પરિક અધ્યયન:

* સમજ: શિક્ષકો એકબીજાના તાસ (Period) નું નિરીક્ષણ કરીને શિક્ષણ કાર્ય સુધારવા ચર્ચા કરે છે કે નહીં.

   * જરૂરી પુરાવા: પીઅર ઓબ્ઝર્વેશન બુક (Peer Observation Register) જેમાં અન્ય શિક્ષકના તાસની નોંધ અને સૂચનો હોય.

58. ટીમ ટીચિંગ દ્વારા અધ્યાપન કાર્ય:

* સમજ: બે કે તેથી વધુ શિક્ષકો ભેગા મળીને કોઈ અઘરો વિષય કે પ્રોજેક્ટ વિદ્યાર્થીઓને ભણાવે છે કે નહીં.

 * જરૂરી પુરાવા: ટીમ ટીચિંગનું આયોજન દર્શાવતું પત્રક, સમયપત્રક અને રોજનિશીમાં તેની નોંધ.

59. શાળા સમયપત્રક:

* સમજ: શાળા નિયમ મુજબ આદર્શ ટાઈમટેબલથી ચાલે છે કે નહીં.

* જરૂરી પુરાવા: શાળાનું મુખ્ય સમયપત્રક (જનરલ ટાઈમટેબલ), વર્ગવાર સમયપત્રક અને શિક્ષકવાર સમયપત્રક જે નોટિસ બોર્ડ કે ઓફિસમાં પ્રદર્શિત હોવું જોઈએ.

 પેટાક્ષેત્ર: શાળા અને સમુદાયની ભાગીદારી

60. શાળામાં બાળકોના નામાંકન અને સ્થાયીકરણમાં SMC/વાલીમંડળનો સહયોગ:

* સમજ: ગામના 100% બાળકો શાળાએ આવે અને અધવચ્ચેથી શાળા ન છોડે (Drop-out ન થાય) તે માટે SMC કેટલી મદદ કરે છે.

* જરૂરી પુરાવા: પ્રવેશ ઉત્સવ અહેવાલ, કન્યા કેળવણી રથયાત્રાની નોંધ, અને ડ્રોપ-આઉટ બાળકોના વાલીઓ સાથે કરેલી બેઠકની નોંધ.

 61. શાળાકીય બાબતોમાં SMC/વાલીમંડળની સહભાગિતા:

* સમજ: શાળાના ભૌતિક વિકાસ કે શૈક્ષણિક સુધારામાં સમિતિ સક્રિય રસ લે છે કે નહીં.

* જરૂરી પુરાવા: SMC રજિસ્ટર, વાલી મિટિંગની સહીઓ વાળું રજિસ્ટર અને શાળા વિકાસ યોજના (SDP) ની નકલ.

* 62. વાલી-સમુદાયની ભાગીદારી:

* સમજ: શાળાના વાર્ષિક મહોત્સવ, રાષ્ટ્રીય તહેવારો કે સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમોમાં ગામ લોકો અને વાલીઓ સહભાગી બને છે કે નહીં.

* જરૂરી પુરાવા: શાળામાં યોજાયેલા કાર્યક્રમોના ફોટોગ્રાફ્સ, મુલાકાતી નોંધપોથી (Visitor Book) અને દાતાઓની યાદી (જો કોઈએ દાન આપ્યું હોય તો).

 ૬૩: SMC/વાલીમંડળ, વાલીઓ અને સમુદાયના શાળા અંગેના પ્રતિભાવો અને સૂચનો

* સમજૂતી: વાલીઓ કે SMC સભ્યો શાળાના વિકાસ વિશે કેવું વિચારે છે અને તેમણે શું સૂચનો આપ્યા છે તેની વિગત.

   * રાખી શકાય તેવા પુરાવા: SMC મીટિંગ રજીસ્ટર, વાલી સંમેલન નોંધણી રજીસ્ટર અથવા 'પ્રતિભાવ/સૂચન પોથી' (Suggestion Book).

 ૬૪: સમુદાયનો અધ્યયનના સ્ત્રોત તરીકે ઉપયોગ

* સમજૂતી: ગામના કોઈ જાણકાર વ્યક્તિ (જેમ કે ડોક્ટર, ટ્રાફિક પોલીસ, બેંક મેનેજર કે કારીગર) ને શાળામાં બાળકોને વિશેષ જ્ઞાન આપવા માટે બોલાવવામાં આવ્યા છે કે નહીં.

 * રાખી શકાય તેવા પુરાવા: વિશેષ વ્યાખ્યાન/મુલાકાતનો અહેવાલ, જે તે વ્યક્તિના ફોટોગ્રાફ્સ અને મુલાકાત રજીસ્ટરમાં તેમની નોંધ.

 ૬૫: સ્થાનિક સમુદાયના સંકલનથી થતી પ્રવૃત્તિઓની ગુણવત્તા

* સમજૂતી: ગામલોકોના સહયોગથી શાળામાં યોજાયેલા કાર્યક્રમો (જેમ કે રક્તદાન કેમ્પ, વૃક્ષારોપણ, કે સ્નેહમિલન) કેટલા સફળ રહ્યા.

 * રાખી શકાય તેવા પુરાવા: સામાજિક પ્રવૃત્તિઓનો સવિસ્તાર અહેવાલ (Aheval Book) અને ફોટા.

૬૬: પૂર્વ વિદ્યાર્થી સંગઠનની રચના અને તેની ભાગીદારી

* સમજૂતી: શાળાના ભૂતપૂર્વ વિદ્યાર્થીઓનું મંડળ (Alumni Association) બનેલું છે કે નહીં અને તેઓ શાળાને શું મદદ કરે છે.

 * રાખી શકાય તેવા પુરાવા: પૂર્વ વિદ્યાર્થી મંડળનું રજીસ્ટર, તેમની મીટિંગની મિનિટ્સ અને શાળાને આપેલી ભેટ કે સહયોગની વિગત.

. હાજરી અને સ્થાયીકરણના પ્રયાસો (ક્રમ ૬૭)

૬૭: શાળા છોડી શકે તેવા વિદ્યાર્થીઓ (At Risk Students) ની ઓળખ અને અનુકાર્ય

* સમજૂતી: જે બાળકો લાંબા સમયથી ગેરહાજર રહે છે અથવા ડ્રોપઆઉટ થવાની સંભાવના છે, તેમને શોધવા અને ફરી શાળાએ લાવવા શું પ્રયાસો થયા?

* રાખી શકાય તેવા પુરાવા: અનિયમિત વિદ્યાર્થીઓની યાદી, વાલી મુલાકાત (Home Visit) રજીસ્ટર અને બાળકના સ્થાયીકરણ માટે કરેલા પ્રયાસોની લેખિત નોંધ.

મુખ્યક્ષેત્ર ૪: સર્વાંગી વિકાસની પ્રવૃત્તિઓ (પ્રાર્થનાસભા - ક્રમ ૬૮ થી ૭૨)

આ વિભાગ મુખ્યત્વે રોજિંદી પ્રાર્થનાસભા દરમિયાન બાળકોના વિકાસ અને વિવિધતા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે.

 ૬૮: પ્રાર્થનાસભાની સામૂહિક પ્રવૃત્તિઓમાં વિદ્યાર્થીઓની સક્રિયતા

* સમજૂતી: પ્રાર્થનામાં બધા જ બાળકો સાથે મળીને ઉત્સાહપૂર્વક જોડાય છે કે નહીં.

   * રાખી શકાય તેવા પુરાવા: રોજિંદી પ્રાર્થના સભાનું આયોજન રજીસ્ટર (તારીખ વાઇઝ પ્રવૃત્તિઓ).

 ૬૯: પ્રાર્થનાસભાની વ્યક્તિગત - જૂથ પ્રવૃત્તિઓમાં વિદ્યાર્થીઓની ભાગીદારી

* સમજૂતી: બાળકો વ્યક્તિગત રીતે (દા.ત. સુવિચાર બોલવો, સમાચાર વાંચવા) કે જૂથમાં (દા.ત. ધૂન, સમૂહગીત) ભાગ લે છે કે નહીં.

* રાખી શકાય તેવા પુરાવા: બાળ સંસદ અંતર્ગત સાંસ્કૃતિક મંત્રીની ડાયરી અથવા જે-તે બાળકની રજૂઆત દર્શાવતું રોસ્ટર/રજીસ્ટર.

૭૦: પ્રાર્થનાસભામાં કુમાર-કન્યાની સપ્રમાણ ભાગીદારી

* સમજૂતી: છોકરાઓ અને છોકરીઓ બંનેને પ્રાર્થનામાં સરખી તક મળે છે કે નહીં (જેન્ડર ઇક્વાલિટી).

   * રાખી શકાય તેવા પુરાવા: સંચાલન કરતા વિદ્યાર્થીઓની યાદી (જેમાં કુમાર અને કન્યા બંનેના વારા સ્પષ્ટ દર્શાવેલા હોય).

 ૭૧: પ્રાર્થનાસભામાં સંગીતના સાધનોનો ઉપયોગ

* સમજૂતી: પ્રાર્થના દરમિયાન હાર્મોનિયમ, તબલા, ખંજરી, કે મંજીરા જેવા વાજિંત્રો વગાડવામાં આવે છે કે નહીં.

 * રાખી શકાય તેવા પુરાવા: શાળાનું 'ડેડસ્ટોક રજીસ્ટર' (જેમાં સંગીતના સાધનોની નોંધ હોય) અને પ્રાર્થનાના લાઈવ ફોટોગ્રાફ્સ.

૭૨: પ્રાર્થનાસભામાં વૈવિધ્ય

* સમજૂતી: રોજ એકસરખી પ્રાર્થના થાય છે કે વાર પ્રમાણે અલગ-અલગ પ્રવૃત્તિઓ (જેમ કે વાર્તા, ક્વિઝ, પ્રેરણાદાયી પ્રસંગો) થાય છે.

   * રાખી શકાય તેવા પુરાવા: સાપ્તાહિક કે માસિક 'પ્રાર્થનાસભા વૈવિધ્ય આયોજન પત્રક'.

કલા અને યોગ પ્રવૃત્તિઓ (ક્રમ ૭૩ થી ૭૭)

 ૭૩. કલા શિક્ષણ પ્રવૃત્તિઓ અને ૭૪. કલા ઉત્સવની પ્રવૃત્તિઓમાં ભાગીદારી: 

* સમજૂતી: શાળામાં ચિત્રકામ, સંગીત, નાટક કે નૃત્ય જેવી પ્રવૃત્તિઓનું આયોજન.

* પુરાવા: કલા શિક્ષણનું આયોજન/ટાઈમટેબલ, વિદ્યાર્થીઓ દ્વારા બનાવાયેલ ચિત્રો કે કલાકૃતિઓનું પ્રદર્શન અથવા સ્ક્રૅપબુક, તેમજ કલા ઉત્સવ (CRC/BRC કક્ષા) માં ભાગ લીધેલ વિદ્યાર્થીઓની યાદી અને પ્રમાણપત્રો.

૭૫. યોગ પ્રવૃત્તિઓમાં નિયમિતતા અને ૭૬. યોગ પ્રવૃત્તિઓમાં વિદ્યાર્થીઓની ભાગીદારી: * સમજૂતી:શાળામાં નિયમિત યોગાભ્યાસ કે પ્રાણાયામની પ્રવૃત્તિ થતી હોવી જોઈએ.

* પુરાવા: દૈનિક કે સાપ્તાહિક યોગ પ્રવૃત્તિનું સમયપત્રક, પ્રવૃત્તિના ફોટા, અને વિદ્યાર્થીઓની હાજરી દર્શાવતું રજીસ્ટર.

 ૭૭. સમૂહ કવાયતમાં નિયમિતતા અને વિદ્યાર્થીઓની ભાગીદારી: 

* સમજૂતી:પ્રાર્થના સભા દરમિયાન કે પી.ટી. ના તાસ દરમિયાન સામૂહિક કવાયત (P.T.).

* પુરાવા: કવાયતના નિયમિત આયોજનની નોંધપોથી અને ફોટા.

 ૭૮. પ્રત્યેક ધોરણના વિદ્યાર્થીઓને રમતગમતની તક: 

* સમજૂતી: શાળાના દરેક ધોરણના તમામ બાળકોને રમવાની સમાન તક મળે તેવું આયોજન.

* પુરાવા: રમતગમતના સાધનોની ઈશ્યુ/વપરાશ નોંધપોથી અને રમતગમતનો સમયપત્રક (Time Table).

૭૯. રમતગમતમાં કુમાર-કન્યાની સપ્રમાણ ભાગીદારી: 

* સમજૂતી:રમતની પ્રવૃત્તિઓમાં છોકરાઓ અને છોકરીઓ બંને સમાન રીતે ભાગ લે.

* પુરાવા: શાળા કક્ષાએ યોજાયેલી રમતોમાં ભાગ લેનાર કુમાર-કન્યાની નામવાર વિગત દર્શાવતું રજીસ્ટર.

 ૮૦. રમત સ્પર્ધાઓમાં શાળાની ભાગીદારી: 

* સમજૂતી:ખેલમહાકુંભ કે અન્ય સત્તાવાર રમત સ્પર્ધાઓમાં શાળાનું પ્રતિનિધિત્વ.

* પુરાવા: ખેલમહાકુંભ કે અન્ય રમતોના ઓનલાઈન રજીસ્ટ્રેશનની નકલ, ભાગ લેનાર વિદ્યાર્થીઓની યાદી, સ્કોરશીટ, અને વિજેતા થયેલા બાળકોના મેડલ/પ્રમાણપત્રોની ફાઈલ.

પેટાક્ષેત્ર: વિવિધ પ્રદર્શનો અને પ્રવૃત્તિઓમાં ભાગીદારી (ક્રમ ૮૧ થી ૮૬)

 ૮૧. બાળ વૈજ્ઞાનિક પ્રદર્શનો: ગણિત-વિજ્ઞાન પ્રદર્શનમાં શાળાની પ્રવૃત્તિઓ.

* પુરાવા: CRC કે BRC કક્ષાના ગણિત-વિજ્ઞાન મેળામાં ભાગ લીધેલ બાળકોની યાદી, તેમના કૃતિના આઈડિયા (ચાર્ટ/મોડલના ફોટા) અને પ્રમાણપત્રો.

 ૮૨. વિષયમંડળો અંતર્ગત થતી પ્રવૃત્તિઓ: ભાષા મંડળ, વિજ્ઞાન મંડળ કે સામાજિક વિજ્ઞાન ક્લબની પ્રવૃત્તિઓ.

* પુરાવા: શાળામાં બનેલા વિવિધ વિષય મંડળોની યાદી, મંડળના હોદ્દેદારો (વિદ્યાર્થીઓ) ના નામ અને તેના અંતર્ગત થયેલી પ્રવૃત્તિઓની મિનિટ્સ બુક/નોંધપોથી.

 ૮૩. પર્યાવરણલક્ષી પ્રવૃત્તિઓ: ઈકો-ક્લબ, વૃક્ષારોપણ કે પર્યાવરણ જાગૃતિના કાર્યક્રમો.

* પુરાવા: કિચન ગાર્ડન અથવા શાળામાં વૃક્ષારોપણના ફોટા, ઈકો-ક્લબની પ્રવૃત્તિઓનું રજીસ્ટર, અને પ્લાસ્ટિક મુક્ત અભિયાન જેવી પ્રવૃત્તિઓનો અહેવાલ.

 ૮૪. રાષ્ટ્રીય, સાંસ્કૃતિક અને દિનવિશેષ કાર્યક્રમો અને પ્રવૃત્તિઓ: ૧૫ ઓગસ્ટ, ૨૬ જાન્યુઆરી, ગાંધી જયંતી, શિક્ષક દિન વગેરેની ઉજવણી.

* પુરાવા: દિનવિશેષ ઉજવણીના વિગતવાર અહેવાલો (Report File), કાર્યક્રમની પત્રિકા અને તેના ફોટોગ્રાફ્સ. [2] 

 ૮૫. શાળાના સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમો, ઉજવણીઓ અને દિનવિશેષ કાર્યક્રમોમાં વિદ્યાર્થીઓની ભાગીદારી: તમામ કાર્યક્રમોમાં બાળકોની સક્રિય હાજરી.

* પુરાવા: સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમમાં ભાગ લેનાર બાળકોની યાદી અને જે-તે કૃતિઓની વિગત (નાટક, વક્તૃત્વ, દેશભક્તિ ગીત વગેરે).

 ૮૬. શાળામાં થતી મૂલ્યલક્ષી પ્રવૃત્તિઓ: પ્રાર્થના સભામાં સુવિચાર, પ્રેરક પ્રસંગો, સફાઈ અભિયાન અને પ્રમાણિકતાની દુકાન જેવી પ્રવૃત્તિઓ.

* પુરાવા: પ્રાર્થના સભાની દૈનિક નોંધપોથી, મૂલ્યલક્ષી શિક્ષણના આયોજનની ફાઈલ.

૮૭- શાળા દ્વારા થતી સેવાકીય અને સામાજિક પ્રવૃતિઓ : કૌશલ્ય અને વ્યાવાસાયિક સંબંધિત પ્રવૃતિઓ 

 * પુરાવા: પ્રવૃત્તિ રજીસ્ટર,કે લોગબુક કે જેમાં વર્ષ દરમ્યાન થયેલ વિવિધ પ્રવૃતિઓ ની તારીખવાર નોંધ હોય ,વૃક્ષારોપણ, સ્વચ્છતા અભિયાન કે સામુદાઈક જાગૃતિ રેલી નાં ફોટા કે વિડીયો કોઇઇ વ્યાવસાઈક મુલાકાતી આવ્યાની નોંધ 

કૌશલ્ય અને વ્યાવસાયિક શિક્ષણ સંબંધિત પ્રવૃત્તિઓ

૮૮. આનંદદાયી શનિવાર અંતર્ગત થતી પ્રવૃત્તિઓ:

* દર શનિવારે થતી પ્રવૃત્તિઓનું આયોજન રજિસ્ટર, તેની વિગતો દર્શાવતી ડાયરી/રોજનિશી અને પ્રવૃત્તિ કરતા વિદ્યાર્થીઓના ફોટોગ્રાફ્સ.

૮૯. દફતર વિનાના ૧૦ દિવસ (Bagless Days) સંબંધિત પ્રવૃત્તિઓ:

* વર્ષ દરમિયાન ઉજવેલા 'બેગલેસ ડેઝ'નું ટાઈમ-ટેબલ, પ્રવૃત્તિઓનો અહેવાલ અને ફોટા.

 ૯૦. વ્યાવસાયિક શિક્ષણ સંબંધિત પ્રવૃત્તિઓ:

* શાળામાં જો કોઈ વ્યવસાયલક્ષી માર્ગદર્શન કે પ્રવૃત્તિઓ કરાવી હોય તો તેનું રજિસ્ટર કે વિગત.

૯૧. સ્થાનિક 'લોકવિદ્યા'ને પ્રોત્સાહન:

* સ્થાનિક કલા, કારીગરી અથવા સંસ્કૃતિને લગતી પ્રવૃત્તિઓ, હસ્તકલા પ્રદર્શન કે મુલાકાતનો અહેવાલ.

 નેતૃત્વ વિકાસ સંબંધિત પ્રવૃત્તિઓ

૯૨. વિદ્યાર્થીઓને નેતૃત્વ વિકાસની તક:

* શાળાની 'બાલ સંસદ' (Student Council) ની રચનાનું રજિસ્ટર, વિદ્યાર્થીઓને સોંપેલી ફરજોની યાદી અને તેમની બેઠકોની મિનિટ્સ (નોંધ).

 ૯૩. નેતૃત્વ માટે કુમાર–કન્યાઓને સમાન તક:

* બાલ સંસદ કે અન્ય પ્રવૃત્તિઓમાં છોકરા અને છોકરીઓ બંનેને સરખી ભાગીદારી મળી છે તે દર્શાવતી સભ્યોની યાદી.

 મુખ્યક્ષેત્ર ૫: શાળા સંસાધનો (શાળા પુસ્તકાલય)

 ૯૪. વિદ્યાર્થીઓ દ્વારા પુસ્તકાલયનો ઉપયોગ:

* વિદ્યાર્થીઓ માટેનું પુસ્તક ઇશ્યૂ-રિટર્ન રજિસ્ટર અને લાયબ્રેરી મુલાકાત સમયપત્રક (Time Table).

૯૫. શિક્ષકો દ્વારા પુસ્તકાલયનો ઉપયોગ:

* શિક્ષકો માટેનું પુસ્તક ઇશ્યૂ-રિટર્ન રજિસ્ટર.

 ૯૬. પુસ્તકાલય - વાંચન સંબંધિત વિવિધ પ્રવૃત્તિઓ:

* 'વાંચે ગુજરાત' અંતર્ગત થતી પ્રવૃત્તિઓ, પુસ્તક સમીક્ષા, અહેવાલો, ક્વિઝ સ્પર્ધા કે વાંચન સ્પર્ધાના પત્રકો.

PM પોષણ યોજના (મધ્યાહ્ન ભોજન યોજના) લાગુ પડતું હોય ત્યાં : 

 ૯૭. વિદ્યાર્થીઓની ભોજન પહેલાં અને પછીની સ્વચ્છતા અંગેની ટેવ:

 વિદ્યાર્થીઓ ભોજન પહેલા અને પછી સાબુથી હાથ ધોવે છે કે નહીં તે માટેની વ્યવસ્થા (હેન્ડવોશ સ્ટેશન), હેન્ડવોશ મોનિટર (વિદ્યાર્થીઓ)ની યાદી અને જાગૃતિ અંગેના ફોટોગ્રાફ્સ અથવા ચાર્ટ્સ.

પેટાક્ષેત્ર: વિદ્યાર્થીઓની સુખાકારી (મુદ્દા નંબર 98 થી 100)

98. વિદ્યાર્થીઓની વ્યક્તિગત સ્વચ્છતા:

* સમજૂતી: વિદ્યાર્થીઓ પોતાના શરીર, કપડાં, નખ અને સામાન્ય સાફ-સફાઈ પ્રત્યે કેટલા જાગૃત છે અને શાળા તેમાં શું ધ્યાન આપે છે તેની ચકાસણી.

   * જરૂરી પુરાવા:

   * દૈનિક કે સાપ્તાહિક સ્વચ્છતા તપાસણીનું રજિસ્ટર/નોંધપોથી.

      * નખ કટીંગ કે હાથ ધોવાની પ્રવૃત્તિના ફોટોગ્રાફ્સ.

      * સ્વચ્છતા અંગે યોજાયેલી પ્રાર્થના સભાની નોંધ.

    99. વિદ્યાર્થીઓમાં આરોગ્યપ્રદ આહાર અંગેની જાગૃતિ સંબંધિત પ્રવૃત્તિઓ:

* સમજૂતી: બાળકો બહારનો જંક ફૂડ છોડી પૌષ્ટિક આહાર લે તે માટે શાળા દ્વારા કરવામાં આવતા પ્રયાસો.

   * જરૂરી પુરાવા:

   * શાળામાં કે છાત્રાલયમાં અમલીકૃત વીકલી મેનુ ચાર્ટ (મધ્યાહ્ન ભોજન/હોસ્ટેલ ભોજન).

      * આરોગ્યપ્રદ આહાર કે ન્યુટ્રિશન ડે (દા.ત. ફ્રુટ ડે, સલાડ ડે) ઉજવણીના ફોટોગ્રાફ્સ અને અહેવાલ.

      * આરોગ્ય વિષયક યોજાયેલી વક્તૃત્વ કે ચિત્ર સ્પર્ધાની વિગતો.

    100. માનસિક સ્વાસ્થ્ય, સુખાકારી અને કારકિર્દી માટે સલાહ અને માર્ગદર્શનની સુવિધા:

* સમજૂતી: વિદ્યાર્થીઓને માનસિક તણાવમાંથી મુક્તિ આપવા અને ભવિષ્યના માર્ગદર્શન માટે કાઉન્સેલિંગની વ્યવસ્થા.

   * જરૂરી પુરાવા:

   * શાળામાં મુલાકાત લેતા કાઉન્સેલર અથવા માર્ગદર્શક શિક્ષકની વિઝિટ બુક/નોંધપોથી.

      * કારકિર્દી માર્ગદર્શન (Career Guidance) સેમિનાર કે લેક્ચરનું આયોજન રજિસ્ટર અને ફોટોગ્રાફ્સ.

      * વિદ્યાર્થીઓની વ્યક્તિગત કાઉન્સેલિંગ ડાયરી (જો નિભાવવામાં આવતી હોય તો).

 મુખ્યક્ષેત્ર ૬: શાળા છાત્રાલય (મુદ્દા નંબર 101 અને 102)

(આ વિભાગ જો શાળામાં હોસ્ટેલની સુવિધા ઉપલબ્ધ હોય તો જ લાગુ પડે છે)

 પેટાક્ષેત્ર: વિદ્યાર્થીઓના સર્વાંગી વિકાસની પ્રવૃત્તિઓ 

 101. વિવિધ પ્રવૃત્તિઓનું અને સ્પર્ધાઓનું આયોજન:

* સમજૂતી: હોસ્ટેલમાં રહેતા બાળકો માટે માત્ર અભ્યાસ જ નહીં, પરંતુ રમતગમત, સાંસ્કૃતિક પ્રવૃત્તિઓ અને અન્ય સ્પર્ધાઓનું આયોજન થાય છે કે નહીં તેની ચકાસણી.

   * જરૂરી પુરાવા:

   * છાત્રાલયનું વાર્ષિક પ્રવૃત્તિ આયોજન કેલેન્ડર (Activity Calendar).

      * વિવિધ ઇન્ડોર/આઉટડોર રમતો અથવા સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમોના વિજેતા વિદ્યાર્થીઓની યાદી અને ફોટોગ્રાફ્સ.

      * સ્પર્ધાઓના આયોજન અંગેના પરિપત્રો અથવા છાત્રાલયના રજિસ્ટરમાં નોંધ.

   પેટાક્ષેત્ર: માનસિક સ્વાસ્થ્ય, સુખાકારી અને કારકિર્દી માટે સલાહ અને માર્ગદર્શન 

102. માનસિક સ્વાસ્થ્ય, સુખાકારી અને કારકિર્દી માટે સલાહ અને માર્ગદર્શનની સુવિધા:

* સમજૂતી: છાત્રાલયના વાતાવરણમાં ઘરથી દૂર રહેતા બાળકોના માનસિક સ્વાસ્થ્ય અને ભવિષ્યના માર્ગદર્શન માટેની ખાસ વ્યવસ્થા.

   * જરૂરી પુરાવા:

   * ગૃહમાતા/ગૃહપતિ (Warden) દ્વારા વિદ્યાર્થીઓ સાથે નિયમિત યોજાતી બેઠકોની મિનિટ્સ બુક (નોંધપોથી).

      * માનસિક સ્વાસ્થ્ય માટે યોગા, ધ્યાન કે મોટિવેશનલ સેશનના આયોજનના પુરાવા.

      * છાત્રાલયમાં રાખવામાં આવેલ કરિયર ગાઈડન્સ સાહિત્ય કે પુસ્તકોની યાદી.